"Kaïs Saïed amaika aliyense patsogolo pa fait accompli" - Jeune Afrique

0 179

Pa Seputembara 22, 2021, a Kaïs Saïed adapereka lamulo lomwe likufuna kuti a Head of State alengeze mawu amtundu wamalamulo. Njira yatsopano yamphamvu yakumunthu?


Lamulo la Purezidenti 2021-17, lofalitsidwa mu Journal Journal ya Seputembara 22 idakhudzidwa ndi kuphulika ku Tunisia. Tsopano, Purezidenti Kaïs Saïed amakonda yekha pa boulevard yamphamvu.

Ndikufalitsa uku, imasindikiza kukakamira kwawo oyang'anira ndi nyumba yamalamulo ndikupanga zomwe zingasinthe zomwe zimalowa m'malo mwa malamulo a 2014.

Popanda izi, lamuloli likuyimitsidwa, kupatula m'malemba ake oyamba, alibis wotsutsana yemwe akukana kutha kwa lamuloli popeza zigawo zake ziwiri zidasungidwa.

Purezidenti amakhulupirira, kudzera mu projekiti yake yach demokalase ndikukonzanso dongosololi, kukhala wokhulupirika ku chifuniro chofala. Zomwe sizinafotokozeredwe pamutuwu.

Msewu udafuna kuti Asilamu achotsedwe komanso zisankho zoyambirira kuti athetse zochulukirapo mu Nyumba Yamalamulo ndi ziphuphu za nduna. Kaïs Saïed adasankha mwanjira ina popanda kufunsa konse. Kusokonezeka komwe kunayikidwa kwa miyezi iwiri kunasintha, m'maola ochepa, kukhala nkhawa.

Ahmed Driss, pulofesa wa malamulo oyendetsera dziko, director of Tunis Political School komanso Purezidenti wa Center for Mediterranean and International Study (Cemi) akuyang'ana kumbuyo komwe kusintha kwa Kaïs Saïed.

Amalanda mphamvu zonse kwakanthawi

Pogwiritsa ntchito izi, Purezidenti Saïed sakugwiritsa ntchito kungoti ndi projekiti yake yoyendetsera boma?

Osankhika ena komanso ena andale ali odabwitsadi, chifukwa mwayi wawo wopitilizabe kukhalapo munyumba zandale ukuyesedwa. Purezidenti asankha kulanda maulamuliro onse ndipo amatero kunja kwa malamulo, pomwe adasunga gawo lochepa chabe kuti atsimikizire kuti sali kunja kwa misomali. Koma zikuwonekeratu kuti silikhazikanso chimodzimodzi malinga ndi kapangidwe ndi kayendedwe ka mphamvu.

Ndizobwezera kulamulira kwa purezidenti, osati Purezidenti: woyipitsitsa kuposa uja Ben Ali. Zomwe zikudandaulanso ndikuti imalamulira mphamvu zonse kwanthawi yayitali pakalibe ma cheke ndi sikelo iliyonse.

Zisankho zake sizingayang'aniridwe konse ndipo sizingafanane ndi apilo iliyonse, yomwe ikutsutsana ndi malamulo amilandu aku Tunisia omwe amati zochita za wamkulu, monga malamulo ndi malamulo, ziyenera kuvomerezedwa ndi nyumba yamalamulo. Palibe chilichonse m'malamulo omwe afalitsidwa omwe amayeza mphamvu za purezidenti.

Purezidenti akukonzekera referendum yomwe idzakhala ngati yamilandu yambiri

Chomwe chiri chododometsa kwambiri ndi zomwe zili mu Lamulo Lalamulo 17-2021 lomwe lidapangidwa mosavomerezeka ndi Kaïs Saïed. Pamapeto pake, amene adzagwiritse ntchito malamulowa ndi chimodzimodzi ndi amene adzawapereke. Ndizopangidwa mwaluso. Tiyenera kukhala atcheru ndikuyankha mu Epulo 2021, Purezidenti, yemwe anali wamkulu wa asitikali, adayang'anira achitetezo achitetezo cha anthu.

Purezidenti amatulutsa referendum kuti ikwaniritse kusintha kwamalamulo akamaliza. Kodi tikufunikirabe referendum?

Referendamu imafuna malo ampata ufulu momwe ochita ndale angatsutsane ndikusinthana malingaliro kuti awatsimikizire anthu zabwino zakusankhira kapena kutsutsa ntchito. Pazomwe zikuchitika pano, kodi malowa alipo?

Purezidenti akukonzekera referendum yomwe idzakhala yamtundu uliwonse: omutsatirawo amamuvotera mosasamala kanthu za zomwe awapatsa. Zachidziwikire, zomwe zikubwera zidzakhudza voti yotchuka iyi.

Zidzakhala zofunikira kumvetsetsa malamulo omwe agwiritsidwa ntchito pa referendum, makamaka pazofunikira zambiri kuti zitsimikizidwe. Ngati mavoti ndi ambiri ndipo referendum siyimasokoneza gawo lalikulu la osankhidwa, zikuwoneka kuti zotsatira zake sizikhala zoyimira zofuna za ambiri, komabe zisintha kapangidwe ka mphamvu. Pakadali pano, tili mgulu limodzi.

Kaïs Saïed, ndi mawu ake okhwima, akuwoneka kuti watsekedwa kuti afunsidwe

Lamulo lalamulo lidzasintha lamuloli - kapena zomwe zatsala. Ndipo nkhani yonseyo iperekedwa ku referendum. Malamulowa sadzakhala demokalase: kuti zikhale choncho, ziyenera kukambirana ndi magulu osiyanasiyana andale. Ndipo zikuwonekeratu kuti kuti akwaniritse ntchito yake, Kaïs Saïed amasiya aliyense kumbali.

Pokhala ndi macheke ndi sikelo padera, titha bwanji kubwerera kumtsutsowo?

Mwachiwonekere palibe njira yotulukira. Panalibe ngakhale zokambirana mwalamulo. Purezidenti adapatsa aliyense fait accompli. Kuyambira dzulo, kuyitanitsa anthu kuti alimbikitsidwe komanso kukana mwamtendere kwawonjezeka. Ndikofunikira kuti njirayi ipitirire, koma titha kuwopa nkhanza zomwe zitha kukhala zachiwawa. Makamaka popeza Purezidenti, ndi mawu ake okhwima, akuwoneka kuti watsekedwa kuti afunsidwe.

Ndiye anthu ndipo omwe amamuthandiza ndi okonda dziko lako: enawo, mopanda kusiyanitsa, ali achiwembu. Ndikumayambiriro kwambiri kuti tinene za njira yothetsera vutoli, chifukwa kutembenuka kwake ndikowopsa. Kuyambira Julayi 25, tikusiya pang'onopang'ono malamulo oyendetsera dziko lino kuti akhazikitse kusintha kwa malamulo posintha zomwe zasinthidwa.

Ngoziyi ilinso mkangano wosapeweka womwe ukubwera komanso momwe purezidenti adzafikire, komanso momwe angagwiritsire ntchito njira zomwe angagwiritse ntchito kuti fait accompli ivomerezedwe.

Nkhaniyi idayamba koyamba https://www.jeuneafrique.com/1238648/politique/tunisie-kais-saied-met-tout-le-monde-devant-le-fait-accompli/

Kusiya ndemanga